*BEP volgt financieel beleid met argusogen *Ressort Brownsweg wil dienstverlening verbeteren *Blakaman Dey in het teken van filosofie Mandela *Politie Brokopondo neemt vrachtwagens met containerlading in beslag *Afscheidsritueel voor vermoorde ondernemer Nw Koffiekamp *Nationaal schoonmaakproject ook in Brokopondo *Nieuw Koffiekamp wil orde op zaken stellen *Sloopplannen voor internaat Atjoni *Marronleiders moeten een vuist maken *Pikin Slee nog ongewis over Carifesta *Brunswijk vraagt Brokopondo achter hem te staan *Dc's krijgen training in management en leiderschap *Plooien goudsector gladgesteken tijdens krutu Brokopondo *Spreekwoorden en gezegden in het saramaccaans *Saamaka vonnis *Logeergebouw Balingsoela *Tabakswet voorlichting *Miss Parbo ontdekt Suriname *Marron thriller *Tata Awagi Award *Marrons van Suriname *Overhandiging boeken Daniël IJveraar school *Frits van Troon

BEP volgt financieel beleid met argusogen
Oppositiepartij BEP volgt de verrichtingen van nieuwbakken minister van Financiën Andojo Rusland met argusogen. Volgens fractieleider Ronnie Asabina wordt de lat hoog gehouden. Rusland zal het minimaal even goed moeten doen als zijn voorgangers Wonnie Boedhoe en Adelien Wijnerman. Voor deze maat geldt een bijzonder argument.
Beide bewindsvrouwen moesten vroegtijdig afhaken. En de redenen voor hun vertrek zijn nog immer duister. Dus zal Rusland het minstens net zo goed moeten doen. “De sociale controle op hem zal heel groot zijn en de meetlat zal ook hoog worden gehouden”, zegt Asabina tegenover Dagblad Suriname. Hij is ervan overtuigd dat een groot deel van de samenleving niet gelooft dat de twee vanwege mismanagement, onbekwaamheid en ondeskundigheid de laan zijn uitgestuurd.
Rusland staat voor grote uitdagingen. Hij zal onder meer moeten waarmaken dat het Suriname echt zo voor de wind gaat. “Ik vind het verwerpelijk om in dit kader alleen te verwijzen naar de macro-economische indicatoren. Deze zienswijze leeft op gespannen voet met het gedachtegoed van de regering, dat erop neerkomt dat wanneer men praat over ontwikkeling, de mens centraal staat”, aldus Asabina. Voor werkloosheid onder jongeren zal moeten worden aangepakt.
(Suriname Herald)

Ressort Brownsweg wil dienstverlening verbeteren
Bestuursambtenaren van ressort Brownsweg in het district Brokopondo hebben een training achter de rug over klantgerichtheid. Districtssecretaris Freddy Linga, die de motor achter de training is, zegt aan Starnieuws dat de bestuursambtenaren de dienstverlening naar de gemeenschap toe willen verbeteren.
De cursus bij Smart Training Suriname heeft drie weken geduurd. Gisterenavond mochten de zes ambtenaren hun certificaten in ontvangst nemen. Een ambtenaar van het ministerie van Sociale Zaken en Volkshuisvesting, afdeling Brownsweg heeft ook deelgenomen aan de training. Naast Linga hebben deelgenomen aan de training: Ursula Finisie, Agenesia Jozuazoon, Germana Donoe, Erna Kadosoe en Euredise Finisie van Sozavo.
Linga merkt op dat de ambtenaren zich bewust zijn van het decentralisatieproces, waarbij het belangrijk is dat verschillende diensten in de ressorten samenwerken. Het bestuurskantoor wil zijn taken zo goed mogelijk verrichten en daarbij de interactie met de gemeenschap bevorderen.
"Het is belangrijk om de interne organisatie te versterken", legt Linga uit. De kosten voor de training hebben de deelnemers zelf betaald. Onderwerpen die aan de orde zijn gekomen zijn onder andere: klantgerichte behandeling van klachten, omgaan met lastige klanten, communicatie en gesprekstechnieken, klantgericht en assertief communiceren, behoeftebepaling van de klant, normen en waarden voor tevreden klanten.
(Starnieuws)

Blakaman Dey in het teken van filosofie Mandela
De Blakaman Dey staat dit jaar in het teken van de filosofie van de onlangs overleden Afrikaanse zwarte leider, Nelson Mandela. Dat zegt Iwan Wijngaarde, voorzitter van de organisatie Feydrasi Fu Afrikan Srananman (FFAS), in een interview. Blakalam Dey werd in 1976 door de UNESCO uitgeroepen tot de Internationale Dag van de Zwarte Beschaving.
Voor de organisatie is het van belang dat eenieder meedoet aan de viering van deze dag. Blakaman Dey is niet alleen bestemd voor een bepaalde groep, meent Wijngaarde. Het is van belang dat wij werken aan cultuurintegratie om zo ontwikkeling in het land te brengen.
Blakaman Dey wordt dit jaar voor de 18e maal georganiseerd. De viering vindt van het jaar plaats op zondag 5 januari te Vier Kinderen in het district Para. President Desi Bouterse is ook uitgenodigd op deze dag acte de présence te geven.
(GFC Nieuws)

Politie Brokopondo neemt vrachtwagens met containerlading in beslag
Drie vrachtwagenchauffeurs van 40 voet containers zijn woensdagmiddag door de politie gesommeerd te stoppen. Dit gebeurde op de Afobakkaweg. De bestuurders konden op geen enkele wijze een duidelijk vrachtverzendbewijs overleggen. De containers bleken verzegeld te zijn.
De bestuurders gaven aan dat dit door tussenkomst van SBB is gebeurd. Het laatste bleek echter niet waar te zijn. Waarnemend gewestelijk politiecommandant Dua van Brokopondo geeft aan hoe het korps in dit soort gevallen handelt.
Het illegaal hakken van hout levert direct een economisch delict op. De overtreding levert tegelijkertijd een celstraf op, zei de politiefunctionaris. Overtreding van de drie vrachtwagenchauffeurs heeft gemaakt dat ze hun eindbestemming niet konden bereiken.
De chauffeurs vervoerden in de containers naar hun zeggen houtlijsten. Toen de politie dit niet kon toetsen, werden de containers met inhoud in beslag genomen en volgde daarop een onderzoek.(Suriname Herald)

Afscheidsritueel voor vermoorde ondernemer Nw Koffiekamp
Twee mannen voeren een afscheidsritueel uit op de plek waar de vorige week in Nieuw Koffiekamp zich een drama had afgespeeld. Na een mislukte poging tot overval, werden de slachtoffers ingesloten en hun onderkomen werd in brand gestoken. Daarbij heeft de 39-jarige winkelier Suy Axiong het leven gelaten. In een emmer wordt een vuur gestookt. En in wat eens de deuropening was, brandt een rode kaars. Yan Bin is een ritueel komen uitvoeren voor zijn vermoorde zwager.
Starend naar de verbrande resten van tot huis en winkel omgebouwde container, merkt hij de aanzwellende menigte niet op. Minister Edward Belfort oriënteert zich op dat moment in het gebied met een delegatie van politie en brandweer. Belfort, districtscommissaris Yvonne Pinas en een deel van het dorp betuigen persoonlijk hun medeleven aan Bin. De minister informeert Bin over de vorderingen in het onderzoek. De bewoners vinden het gebeurde heel erg en raken vrij geëmotioneerd. Bin wil dat er snel gerechtigheid komt.
Bin vertelt dat hij nog aan de telefoon was met zijn zwager. "Hij zei mij hoe een paar mannen naar binnen wilden dringen, maar hij gaf ze geen kans van slagen. Ze knipten toen de stroomkabels door en gooiden brandende flessen naar binnen. De mannen konden er niet uit. Mijn zwager is dood en de andere man ligt nog in het ziekenhuis, maar hij maakt het goed." Bin meldt dat er SRD 40.0000, US$ 7000 en 200 gram goud in vlammen is opgegaan. Bewoners geven door dat de hoofdverdachte een arbeider is geweest van de overleden ondernemer. Er werden onder andere brandstof en gascylinders verkocht.
Brandweerkazerne een noodzaak
Belfort en brandweercommandant Cecil Waal oriënteerden zich woensdag op enkele plaatsen om te bepalen waar een brandweerkazerne op te zetten. De delegatie ging poolshoogte nemen aan de Brownsweg waar een politiepost compleet met woningen voor het personeel wordt opgezet. Bekeken werd of een brandweerkazerne aan het complex op korte termijn kan worden toegevoegd. Met het ongeval is de roep naar brandweerzorg in Brokopondo luider geworden. Het was dorpeling Kenneth Prior gelukt om met schaarse middelen de voordeur open te krijgen en een van de slachtoffers uit de vlammen te redden. De held zal binnenkort door Belfort beloond worden.
Bij de ruïnes gaat het ritueel verder. De rook uit de emmer vult wat eens de woon- en slaapruimte waren. De rode kaars brandt helder in de donkere ruimte. "Unu du disi fu meki a man waka moro bun", zegt Yan Bin afwezig. De bewoners nemen een stap terug en geven hem alle ruimte om 'omu' goed te begeleiden naar het hiernamaals. Suy Axiong laat een vrouw en twee kinderen achter.(Starnieuws)

Nationaal schoonmaakproject ook in Brokopondo
Brokopondo wordt deze vakantie ook schoongemaakt. In het kader van het Nationaal schoonmaakproject zijn ook jongeren van het district Brokopondo geselecteerd.
Voorlichting en bewustwording zullen de sleutelwoorden zijn bij de schoonmaakactiviteiten. Jongeren gaan zoveel als mogelijk ouderen overtuigen om de dorpen schoon te houden.
De jongeren gaan ook streng erop toezien dat mensen van buiten het district zich ook houden aan de regels en voorschriften van Brokopondo. Het gebeurt als maar vaker dat dagjesmensen en of buitenstanders hun vuil gewoon ergens in het gebied storten. (Suriname Herald)

Nieuw Koffiekamp wil orde op zaken stellen
"Steek ze in brand zodat ze beseffen wat ze hebben gedaan!" "We moeten die rotte appels uit het dorp wegjagen!" "Dit is de schuld van de overheid. Laten ze ons werk geven dan zal er ook geen criminaliteit meer zijn!" Zo ventileerden enkele verhitte dorpelingen hun mening tijdens een krutu in Nieuw Koffiekamp. Minister Edward Belfort van Justitie & Politie wisselde van gedachten met de dorpsbewoners die ten einde raad zijn over de smet die op hun woonplaats rust.
Belfort oriënteerde zich woensdag met een delegatie van de politie en brandweer in het district Brokopondo. Dit naar aanleiding van een roofoverval de vorige week, waarbij de slachtoffers werden ingesloten en het onderkomen in brand werd gestoken. Een winkelier liet hierbij het leven. De bewoners zijn zichtbaar gebelgd over het beeld dat de samenleving van het dorp heeft. Ludwig Wijnerman, kapitein van Nieuw koffiekamp bracht in herinnering dat het dorp bekend stond om zijn voorbeeldigheid en gastvrijheid. "A lespeki dat kon lasi helemaal. Uno no ben sabi a feti laat staan a bron fu wan libi sma."
Orde op zaken stellen
De politie heeft ondertussen vijf personen aangehouden van wie drie in verzekering zijn gesteld. De bewoners hebben hierbij een grote bijdrage geleverd. Zij hebben zich gebundeld en assistentie verleend om de 'rotte appels' op te ruimen. Wijnerman wil het niet hierbij laten en overgaan om schoonschip te maken in heel Nieuw Koffiekamp. Hij heeft de bewoners achter zich. "Den man e por' a nen fu wi tanpe. A mu kaba now."
De bewoners merkten op dat niet dorpelingen zich komen vestigen, een misdaad begaan, en zich gaan ophouden in de bossen. "Geef ons een lijst met namen en foto's zodat we zelf erger kunnen voorkomen", stelden enkele bewoners voor. "We hebben hulp nodig van de overheid." De dorpelingen blijken erg aangedaan te zijn door het gebeurde. Zij stelden het zeer op prijs dat de minister zijn medeleven kwam betuigen. Het is voor het eerst dat een minister van Justitie en Politie Nieuw Koffiekamp bezoekt.
'Orde brigade' instellen
Minister Belfort speelde gelijk in op de voorstellen en plannen van de dorpelingen. Hij riep de bewoners op om eerlijk te zijn en om op te houden met het beschermen van misdadige dorpsgenoten. Hij stelde voor om een 'orde brigade' in te stellen die moet bestaan uit dorpelingen. Zij zullen na de nodige trainingen de orde handhaven en verdachte vreemdelingen uit het dorp en de omliggende bossen moeten houden.
Over werkgelegenheid riep de minister de jongeren op om zich te registreren voor opleidingen bij de brandweer, de politie en de penitentiaire ambtenaren. De nieuwe aanwas zal ingezet worden in het district zelf. Ook bootsmannen kunnen aan hun trekken komen, omdat de politie nog niet over de kennis beschikt om over de binnenlandse wateren te navigeren. Districtscommissaris Yvonne Pinas prees de dorpelingen voor hun inzet en de bereidheid om aan te pakken. "Ik kan niet overal tegelijk zijn en het doet goed dat jullie één vuist maken tegen de criminelen. Meer dorpen moeten dit doen." De bewoners hopen dat de verandering heel gauw komt "want ai hati mi dat her Sranan frede fu Nieuw Koffiekamp."(Starnieuws)

Sloopplannen voor internaat Atjoni
Het ministerie van Openbare Werken (OW) heeft besloten het internaat van Atjoni niet verder af te bouwen en uiteindelijk te slopen.Dat heeft Lloyd Kotzebu, directeur bouwkundige werken en diensten van OW, gezegd.
Het ministerie van Onderwijs en Volksontwikkeling (Minov) zou bij OW hebben aangekaart dat het internaat pedagogisch niet verantwoord is. Behalve dat er geen ruimte voor recreatie is, zijn ook de personeelswoningen te ver van het internaat gebouwd waardoor de begeleiders de kinderen niet goed kunnen controleren. Ook is de eetzaal te klein. "Dit is geldverlies, maar het project is niet goed voorbereid", klaagt de directeur.
De bedoeling is dat drie gebouwen wel afgemaakt gaan worden. In deze ruimtes zullen de kinderen het volgend schooljaar opgevangen worden. Uiteindelijk gaan deze ook gesloopt worden. Bert Eersteling, hoofd Bureau Onderwijs Binnenland, is niet op de hoogte van de sloopplannen. Volgens hem moeten Minov en OW nog een definitief besluit nemen.
Het internaat is bedoeld voor de opvang van leerlingen van de VOJ-school. OW is in 2009 gestart met de bouw van het internaat met de bedoeling het gebouw in 2010 af te maken. De oorspronkelijke begroting was geraamd op SRD 3,8 miljoen.(dWT)

Marronleiders moeten een vuist maken
Het is nu de tijd dat alle Marronleiders komen tot saamhorigheid en eensgezindheid. Een opmerkelijke uitspraak van ABOP-voorzitter Ronnie Brunswijk het afgelopen weekend.
Hij vreest verdere afbrokkeling en afsplitsing onder de binnenlandbewoners als politieke kopstukken uit het achterland niet snel de handen in elkaar slaan.
Brunswijk ziet een dreigende crisis ontstaan als de onderlinge rivaliteit onder verschillende binnenlandse leiders in stand blijft. “Ik pretendeer geen absolute leider van het totale binnenland te worden, maar als mij gevraagd wordt de leidende rol te vervullen, ga ik die uitdaging niet uit de weg”, zegt Brunswijk zelfverzekerd.
De huidige coalitieleider ziet liever gisteren dan vandaag dat de eenheid onder de verschillende Marrontoppers terugkeert. Met nog 21 maanden voor de verkiezingen van 2015 blijkt volgens Brunswijk dat dit besluit noodzakelijk is. Onderlinge verdeeldheid kan volgens de ABOP voorman funest zijn voor de ontwikkeling van het binnenland.(Suriname Herald)

Pikin Slee nog ongewis over Carifesta
Hoewel de organisatie vanaf het begin heeft verkondigd dat Carifesta XI ook naar Pikin Slee aan de Boven-Suriname gaat,verkeert het dorp enkele dagen voor de opening nog altijd in het ongewisse.
"Het kan niet zo zijn dat Carifesta naar ons komt en wij kunnen ons nergens op voorbereiden", zegt Joney Doekoe, coördinator van het Saamaka Marron Museum. Ze heeft nog steeds geen zicht op het aantal bezoekers dat zal komen. Hierdoor is het lastig zich goed voor te voorbereiden op culturele activiteiten en het verzorgen van nijverheidsworkshops. "Velen gaan nu naar hun kostgrond om te oogsten", zegt Doekoe. "We kunnen niet zeggen: 'Jullie moeten allemaal de 23e thuis blijven want er komen drie boten met mensen', en dan komen die mensen niet."
Er blijkt echter voor Pikin Slee geen vooraf bepaald programma, zegt Siegmien Staphorst van het Carifesta Managementcomité. "We kunnen vooraf geen afspraken maken over aantallen personen. Als de bezoekers in Suriname zijn, kunnen we ze interesseren een tour naar Pikin Slee te maken", aldus Staphorst. Toya Saakie, voorzitter van het houtkunstenaarscollectief Totomboti is teleurgesteld over deze uitleg. "Er worden toeristen op ons afgestuurd, maar dat is niet wat we verstaan onder dat Carifesta naar ons toekomt."(dWT)

Brunswijk vraagt Brokopondo achter hem te staan
"Alle andere leiders ten spijt, maar als het gaat om het binnenland, dan ben ik de man, de onbetwiste leider. Brokopondo mag geen moment daaraan twijfelen". Dit zei Ronnie Brunswijk, voorzitter van de Algemene Bevrijdings- en Ontwikkelingspartij (ABOP), zondag tijdens een massameeting in de recreatiezaal te Brokopondo.
Het goed opgekomen publiek was enthousiast over de mededeling van Brunswijk. Zijn speech werd met gejuich ontvangen. Brunswijk stelde dat de overige leiders het niet vol hebben kunnen houden. Volgens hem is het gebleken dat zij het binnenland in de steek hebben gelaten. "Ik ben niet de persoon geweest die de ministers van de BEP en die van Seeka heeft laten vallen. Zij moeten beter te rade gaan bij zichzelf en hun leiders", deelde de politicus mee.
Nationale leider
Brunswijk zei dat ABOP leiderschap heeft getoond. Hij vroeg de mensen uit Brokopondo welke kant ze op willen gaan. Die van een echte leider of een leider die halverwege de rit steken laat vallen. Hij wil dat Brokopondo pal achter de ABOP en zijn leiderschap staat. Hierdoor kan de ontwikkeling van het district beter ter hand worden genomen.
De leiderschapsboodschap werd verder vertolkt door basja Ramon Baboo van Lebi Doti. Volgens hem kan het niet anders en is het reeds duidelijk dat geheel het binnenland de kant van ABOP dient op te kijken. Brunswijk gaf te kennen dat hij zich wil ontpoppen tot een nationale leider. "Dit zal de basis moeten zijn voor het presidentschap". Hij gaat voor een evenredige spreiding van de welvaart. De partijleider gaf aan dat ABOP ten minste één zetel in Brokopondo moet halen, om samen met de bevolking de strijd aan te gaan. Hiervoor is de eenheid nodig, zei Brunswijk. Haast de gehele ABOP-top was aanwezig op de vergadering. Er zijn 22 kernen in Brokopondo opgericht.
(Starnieuws)

Dc's krijgen training in management en leiderschap
De districtscommissarissen (dc’s) zullen een praktijkgerichte Management en Leiderschapsopleiding volgen. Minister Stanley Betterson van Regionale Ontwikkeling, heeft vandaag de opening verricht. De opleidingen worden elke maandag verzorgd en zullen zes maanden duren. De training wordt door de International Businessschool AmericasEuropa gegeven. Het is een initiatief van decentralisatieprogramma DLGP.
Het concept dat wordt toegepast is Action Learning; er wordt geleerd en samengewerkt door het aanpakken van echte problemen. “De bedoeling is dat na elke bijeenkomst, de dc’s de opgedane kennis kunnen toepassen”, zegt trainer Robby Rijssel. De komende periode zullen vaardigheden worden aangeleerd om gezamenlijke strategieën uit te zetten. Hij hoopt dat deze training hoog geplaatst wordt op de agenda’s van de verschillende commissarissen.
“Deze management en leadership training gaat echt over verandering van management op het commissariaat. We willen dat alle commissariaten burgergericht gaan werken”, zegt Iris Gilliad van het decentralisatieprogramma DLGP. Gilliad merkt op dat er veel uitdagingen in de districten zijn. Ook de diverse complexe belangen moeten meegenomen worden. Ze gaf aan dat de dc’s deze zaken kunnen bespreken met de trainers en de coaches.
Geleerde gelijk toepassen
De minister wees de dc’s op het belang van hun taak. “U bent een bestuursorgaan, dat betekent dat u ingrijpt in het leven van de burger". De minister gaf als voorbeeld het verstrekken van een vergunning; dit moet heel transparant geschieden. Hij riep de dc’s op om de tools die tijdens de training gegeven worden direct inzetten. “U bent degene die de juiste besluiten moet nemen op de juiste momenten”.
Enkele onderwerpen die behandeld zullen worden zijn: persoonlijke ontwikkeling, leiderschap en motivatie, besluitvorming en creativiteit, organisatie en management vaardigheden, teams en team leiderschap, verbale communicatie en presentatie vaardigheden, organisatie structuren, organisatiecultuur en macht, kwaliteit en cultuur, operationeel management, human resource management, financieel management, strategisch management en Informatie management.
(Starnieuws)

Plooien goudsector gladgesteken tijdens krutu Brokopondo
Tijdens een krutu in het district Brokopondo is uitgebreid gesproken over de problemen die er zijn in de goudsector. De plooien zijn gladgestreken en er zijn goede afspraken gemaakt. De krutu is op initiatief van de Ordening Goudsector (OGS) belegd door districtscommissaris (dc) Yvonne Pinas.
De dorpen Klaaskreek, Nieuw Koffiekamp, Brownsweg, Sarakreek en Kwakoegron hebben deelgenomen aan de krutu. Ook niet gouvernementele organisaties die betrokken zijn in de sector, assembleeleden, het ministerie van Regionale Ontwikkeling en dignitarissen hebben geparticipeerd.
Melvin Linscheer, voorzitter van het Beleidsteam van OGS, zegt aan Starnieuws dat de vergadering als doel had om de gemeenschap van Brokopondo uitvoerig de reden van de ontruiming en de bewaking van de Stuwdam, de hulpdammen en Irenevallen, uit te leggen.
Gewezen op gevaren
Ook de Suralco heeft tijdens de bijeenkomst gewezen op de gevaren van het ondermijnen van de dammen door activiteiten van goudzoekers. Het laatste incident op de concessie van Rosebel Gold Mines/Iamgold en later te Nieuw Koffiekamp is ook aan de orde gesteld. Namens de goudzoekers, verenigd in 'Makamboa', gaf vertegenwoordiger Jurgen Plein, toe dat de concessie die nu door OGS wordt klaargemaakt, mede in samenspraak met hen is bepaald. Plein zei nooit gezegd te hebben dat er daar geen goud is.
Plein maakte van de gelegenheid gebruik om namens de jongeren zich te verontschuldigen bij kapitein Wijnerman van Koffiekamp. Zijn woning werd enkele weken geleden bekogeld door dorpelingen. Door alle sprekers werd het belang zich te organiseren benadrukt en de rol die de boslanddignitarissen te vervullen hebben in hun district. De krutu werd ook toegesproken door de assembleeleden Diana Pokie (A Combinatie) en Frederik Finisi (Mega Combinatie/NDP). De dignitarissen deden een beroep op OGS om meer overleg te hebben, in het bijzonder bij gevallen van ontruiming. Linscheer zegt samen met de dc en de bestuursambtenaren terug te kijken op een vruchtbare krutu.
(Starnieuws)

Spreekwoorden en gezegden in het saramaccaans
Nongo, Saramaccaanse spreekwoorden en gezegden.
Een nieuw boek uitgebracht door E.H.R. Landveld. In dit boek heeft Landveld een verzameling van spreekwoorden en gezegden neergezet die gebruikt kunnen worden als naslagwerk. Op deze manier draagt hij zijn steentje bij om de taal levendig te houden. In Nongo zitten levenswijsheden die gebruikt werden ten tijde van de slavernij en zelfs nu zijn de nongo’s actueel. Het maakt deel uit van het dagelijkse taalgebruik van de Saramaccaners.

Jaren heeft de acteur zich bezig gehouden met les geven in de Saramaccaansetaal. Het lezen en schrijven van de taal is de essentie van het les geven. Hij gaf workshops en vertelde verhalen ter illustratie van de taal.
E.H.Ray Landveld baant zich een weg in de rijke historie van zijn voorouders en neemt ook u hier in mee. Zelfs al woont u in een ander land, uw taal is uw identiteit.
Het boek kunt u bestellen via uw boekhandel of bij Stg. Saamaka Soni. Het ISBN 978 90-819183-0-5 (www.saamakasoni.com/boeken.php).
(SaSoni)

Saamaka vonnis
Granman Aboikonie: Twaalf lo's niet aanwezig in Costa Rica
De voordracht van granman Belfon Aboikonie voor afvaardiging naar het Inter-Amerikaans Hof voor de Rechten van de Mens, is niet gehonoreerd door de president. Op 28 mei moet de regering uitleg geven over de uitvoering van het Saamaka vonnis. In de delegatie van de overheid komen de dignitarissen Henk Finisi en Peter Amoida niet voor. Deze namen heeft het grootopperhoofd der Saramaccaners schriftelijk doorgegeven aan president Desi Bouterse.
De granman zegt aan Starnieuws dat "president Bouterse beter dan hem zal weten waarom hij de voordrachten niet heeft geaccepteerd". Hij benadrukt dat de personen uit de Saramaccaanse gemeenschap niet namens de twaalf lo's gaan. "Ik ben niet verantwoordelijk voor wat ze gaan uitleggen aan het Hof. Ik was daar geweest en Costa Rica erkent het gezag van de granman. Den naki a hamra en a vonnis taki wi habi leti", stelt het grootopperhoofd.
Uitleg geven De overheid moet toelichten hoe het staat met de uitvoering van het vonnis. Namens de staat zijn afgevaardigd minister Stanley Betterson, als hoofd van de delegatie. Verder: raadsadviseur Jules Wijdenbosch, ambassadeur Niermala Badrising, permanent vertegenwoordiger van Suriname bij de Organisatie van Amerikaanse Staten, Martin Misiedjan als mensenrechtendeskundige van de regering, Jennifer van Dijk-Silos, juridisch adviseur van de regering, hoofdkapitein Albert Aboikoni, kapitein Frederik Fenisie en Monique Pool gaat mee als vertaler.
De Vereniging van Saramaccaanse Gezagsdragers (VSG) zal ook aanwezig zijn op de zitting. De VSG zal op eigen gelegenheid naar Costa Rica afreizen. De regering en de VSG zullen hun visie geven over de uitvoering van het vonnis. Er is op 1 mei een bespreking gehouden met president Bouterse. Hierna zou er verder gesproken worden. Door grote verdeeldheid is de tweede bespreking met het staatshoofd niet doorgegaan. De granman merkt op dat in elk geval Albert Aboikoni en Finisie, die ook assembleelid (Mega Combinatie/NDP), de Saramaccaanse stam niet vertegenwoordigen.
(Starnieuws)

Logeergebouw Balingsoela
Dorpsbestuur Balingsoela geeft startsein bouw logeergebouw
Het dorp Balingsoela krijgt binnen niet al te lange tijd een logeergebouw. Het startsein voor de bouw hiervan wordt aanstaande vrijdag gegeven met de eerste steenlegging. Het project “Bouw Logeergebouw Balingsoela” is het eerste project dat op initiatief van het dorpsbestuur voortvloeit uit de opbrengsten van het gemeenschapsbos, waarmee de Commissie Controle en beheer Gemeenschapsbos Balingsoela belast is.
(GFC Nieuws)

Tabakswet voorlichting
Medische Zending geeft binnenland voorlichting tabakswet
De Medische Zending zal de totale bevolking van het binnenland inlichten over de tabakswet. De zending vertrekt hiervoor op dinsdagmorgen om 11 uur vanuit Paramaribo.
De tabakswet treedt op 7 juni 2013 in werking. Namens het ministerie van Volksgezondheid bereidt de Medische Zending alle binnenlandbewoners voor op de nieuwe maatregel. In het gezondheidscentrum aan de Brownsweg in Brokopondo vindt vandaag om 13 uur de start van de grootscheepse voorlichtingscampagne plaats.
Alle 57 poliklinieken in het binnenland zullen via een radioboodschap simultaan worden opgeroepen de overdekte terreinen, gebouwen en voertuigen van de Medische Zending rookvrij te houden. Daarnaast zal hen gevraagd worden te beginnen met het geven van voorlichting over de invoering en inhoud van de tabakswet.
(dWT)

Miss Parbo ontdekt Suriname
De Nederlandse Erna Hulsenboom bezoekt tijdens een vakantie voor het eerst Suriname. Tijdens een trip door het binnenland ontdekt ze een Suriname waar ze tot op dat moment geen flauw vermoeden van had. De eenvoud van het leven trekt haar aan, al houdt ze zichzelf voor dat dit valse westerse romantiek is.

Er lijkt maar een manier om er achter te komen of dat waar is. Ze besluit om drie maanden in het binnenland te gaan wonen en werken. Zo komt ze terecht in Jaw Jaw, een dorp aan de Boven-Surinamerivier, diep in het regenwoud, waar de tijd heeft stil gestaan. Het wordt een geweldige tijd. Ze geniet van het mooie dorp, van de mensen die al even warm zijn als het klimaat, de natuur, de rivier, het simpele bestaan zonder zorgen en met nauwelijks verplichtingen, zonder radio, krant en tv, zonder koelkast, wasmachine. Het leven past haar als een tweede huid. Lees verder het verhaal van Miss Parbo door het boek aan te schaffen.
www.bookabook.nl/book/miss-parbo.html.
(SaSoni)

Marron thriller
Jimmy L. Ray brengt Marron thriller uit.


Onlangs verscheen er van Jimmy L. Ray een boek met als titel: “De mannen van Adosu”. Jimmy L. Ray, pseudoniem voor E.H.R. Landveld heeft zijn eerste schreden gezet op het schrijven van boeken en bewijst met De mannen van Adosu dat hij een meester is in het schrijven van boeiende thrillers. Het is een meesterlijke thrillerdebuut over de jacht op een moordenaar uit het binnenland van Suriname. Wat een daverend verjaardagsfeest had moeten worden, wordt overschaduwd door de plotselinge dood van Ada. In haar geboortedorp Fayakampu, een dorp aan de bovenloop van de Surinamerivier, zijn de mensen in rep en roer. Ze zijn in alle staten en vastberaden om degene die Ada om het leven gebracht heeft te vinden. Boven het dorp Maipahedi hangen nu donkere wolken, de jacht op de moordenaar is begonnen en de mannen van Adosu zullen niet rusten totdat zij hem gevonden hebben. Deze weet zich schuil te houden in de jungle, maar overal wordt het heet onder zijn voeten… Wilt u weten hoe dit verder afloopt, ga naar de boekhandel, ISBN 978-90-79538-97-3.
of bestel het via Saamaka Soni. (www.saamakasoni.com/boeken.php).
(SaSoni)

Tata Awagi Award
Tata Awagi Award uitgereikt aan een top artist.
Op 30 januari 2010 organiseerde Stg. Saamaka Soni & Crew haar 1e Tapa yai. Ondanks het barre boze winter weer was de opkomst goed te noemen. Tijdens deze tapa yai kreeg Errol Burger (van de muziekformatie Tweede Kamer) de Tata Awagi Award uitgereikt. Dit i.v.m. zijn jaren lange diensten die hij aan de Marron samenleving heeft geboden op het gebied van muziek. Errol Burger was zeer vereerd en genoot van de belangstelling. Het is de bedoeling dat Stg. Saamaka Soni jaarlijks deze award zal uitreiken aan personen die een zeer belangrijke bijdrage aan de Marron samenleving leveren.
Een ieder die een kandidaat weet, verzoeken we contact op te nemen met de heer E.H.Ray Landveld (voorzitter van Stg. Saamaka Soni). Kandidaten voordragen kan alleen als de reden van de voordracht duidelijk onderbouwd is. De commissie die hiervoor in het leven geroepen is, oordeelt in overleg met de hoofd kapitein der Saramaccaners die in naam van het hoogste gezag (Gaama Belfon Aboikoni) mag spreken. (SaSoni)

Marrons van Suriname
Toon Fey heeft z'n hart verloren aan Suriname, dat staat vast. Dat weten we uit ander werk van hem, onder andere 'Suriname, switi Sranan' en dat blijkt ook uit teksten op zijn website. Dat hij als fotograaf die liefde prachtig in beeld brengt, dat verrast steeds weer. Het onlangs verschenen boek 'Marrons van Suriname' is niet alleen een fotoboek. In zeven hoofdstukken worden de geschiedenis, de cultuur en het dagelijks leven van de marrons verteld en die vertelling gaat gepaard met een keur aan illustraties, eerst de overbekende prenten en tekeningen van onder anderen Stedman en Benoit, overgaand in historische foto's en tenslotte een serie foto's van de creatieve hand van de auteur.
Toch zit ik met een paar vragen: Waarom heeft KIT-publishers dit boek juist nu uitgebracht, tegelijk met 'Kunst van overleven', de catalogus van de gelijknamige tentoonstelling in het Tropenmuseum in Amsterdam, hiernaast besproken? Al is de opzet van die catalogus anders door het inzetten van veel auteurs, in de eerste hoofdstukken van beide boeken vinden nogal wat overlappingen plaats, ook wat de illustraties betreft. Ook verderop is er veel gelijksoortige informatie, al ben ik dan wel weer heel blij dat Fey aandacht besteedt aan de gezondheidszorg in het binnenland, waarbij hij het wonderlijke werk van de dresiman (zie de foto van een jonge en een oude dresiman, p. 69) op één lijn zet met de aanpak van de Medische Zending. Weliswaar noemt hij de fenomenale kennis ten aanzien van het helen van botbreuken niet en weet hij blijkbaar ook nog niet dat er al zeker drie jaar een actieve fulltime tandarts, Susanne Poots, voor de Medische Zending rondvliegt. Het gevaar dat de kennis en het gebruik van medicinale planten wegens het 'gemak' van westerse geneesmiddelen verloren gaat of wordt gepatenteerd door grote farmaceutische industrieën, waardoor de deskundige dresiman het nakijken hebben, wordt wel duidelijk belicht.
Dramatische gebeurtenissen in het recente verleden, zoals de aanleg van het stuwmeer en tengevolge daarvan de transmigratie, en de Binnenlandse Oorlog krijgen ook hier veel aandacht en maken weer duidelijk hoe ontheemding het dagelijks leven en de gezagsstructuren heeft beïnvloed. Verder geeft het zesde hoofdstuk, 'Dagelijks Leven', een goed beeld van het leven in de dorpen, de familieverhoudingen, de dagelijkse verplichtingen en alle veranderingen in de loop van de laatste decennia. Wat mij als vrouw een onderzoek waard lijkt, maar wat in beide boeken weinig wordt belicht, is de borduurkunst van de vrouwen. En dan bedoel ik niet de kleurige kruissteekpatronen die de vrouwen uit Europese DMC-patronenboeken halen. Het Franse borduurgaren DMC is trouwens allang vervangen door goedkoop chinees garen van veel minder kwaliteit. Ook bedoel ik niet de met 'anitiibuutu' gehaakte randen aan pangi, geleerd van zendelingenvrouwen(?). Ik heb Saamaka-vrouwen zien toveren met onbekende steken en patronen die veel dichter bij hun cultuur staan dan de kruissteekjes en die vaak de symbolen van het houtsnijwerk benaderen. En ook de met de hand gemaakte mamio's die iets weg hebben van de kleurige Ghanese lappen, en het koti-plaki-werk met traditionele symbolen verdienen meer aandacht. Wat textiel betreft even een correctie: de kamisa is de lendendoek van de man en de schouderdoek wordt tapuskinpangi genoemd. Vrouwen doen daarbij inderdaad hun best om voor hun geliefde de mooiste patronen en teksten te verzinnen. Een tweede vraag is: waar is de bronvermelding? Hoe komt Toon Fey aan al die informatie? Hoort dat niet in elk boek thuis? Over bepaalde onderwerpen wil men toch meer weten, maar met dit boek kom je niet verder. Er is alleen een minutieuze fotoverantwoording, waar ook nog het nodige aan ontbreekt (pp. 10, 12,13, 14, 15, 17).
Al met al is 'Marrons van Suriname een boek om aan te schaffen en/of cadeau te geven. Elke toerist die van plan is naar het binnenland te gaan, zou ik dit boek willen aanraden. Het is dan ook geen verrassing dat het boek gedeeltelijk gesponsord is door de SLM en haar dochter Mets Travel & Tours. Maar ook hier in Sranan bestaan er nog veel vooroordelen en onkunde ten aanzien van de bewoners van het binnenland en het zou dan ook verplichte lectuur moeten zijn voor DNA-leden die geen marronachtergrond hebben, voor ministers, voor andere beleidsmakers, voor buren van marrons en collega's, voor werkgevers en werkers bij ngo's, om zo meer kennis op te doen over deze bijzondere bevolkingsgroep.(dWT)

Overhandiging boeken Daniël IJveraar school

Na ongeveer 1 uur en 30 minuten rijden richting zuiden van Suriname naderen wij ( Stg. Saamaka Soni) het dorpje Klaaskreek. De bus is volgeladen met passagiers en vracht. Als we het dorp binnen rijden passeren we eerst de begraafplaats die er vredig bij ligt. Enkele meters verder naderen we de chinese winkel met daar tegenover de school en daarnaast de kerk.

De school geeft mij meteen een weemoedig gevoel. Ik heb er ooit in 1972 drie maanden op gezeten; waar ik me overigens niets van kan herinneren.In ieder hadden we geluk. Meteen na aankomst werden we bezocht door een 3 basias (binnenlandse gezag dragers). We vertelden meteen wat het doel van ons bezoek was. We hadden 254 school boeken bij ons die we namens het Koninklijk Instituut voor de Tropen wilden overhandigen. Er werd heel enthousiast op het plan gereageerd. Juffrouw Weimans die ook in Klaaskreek geboren is werd er meteen bij gehaald. Afgesproken werd dat wij op woensdag 18 juli de boeken mochten overhandigen.

Uiteindelijk was het dus woensdag. Om 08.00 uur ’s ochtends begaven we ons naar het school plein. Na de vlaggeparade (waarbij het volkslied uitbundig gezongen wordt) werden we door het hoofd van de school mevrouw Clayedesdaele rondgeleid. Bij de kleuters aangekomen kon ik het niet meer droog houden; ik liet mijn tranen de vrije loop. Kortom er is heel veel werk aan de school te doen. Van schilderen tot verbouwing en noem het maar op. In ieder hadden we geluk. Meteen na aankomst werden we bezocht door een 3 basias (binnenlandse gezag dragers). We vertelden meteen wat het doel van ons bezoek was. We hadden 254 school boeken bij ons die we namens het Koninklijk Instituut voor de Tropen wilden overhandigen. Er werd heel enthousiast op het plan gereageerd. Juffrouw Weimans die ook in Klaaskreek geboren is werd er meteen bij gehaald. Afgesproken werd dat wij op woensdag 18 juli de boeken mochten overhandigen. Uiteindelijk was het dus woensdag. Om 08.00 uur ’s ochtends begaven we ons naar het school plein. Na de vlaggeparade (waarbij het volkslied uitbundig gezongen wordt) werden we door het hoofd van de school mevrouw Clayedesdaele rondgeleid. Bij de kleuters aangekomen kon ik het niet meer droog houden; ik liet mijn tranen de vrije loop. Kortom er is heel veel werk aan de school te doen. Van schilderen tot verbouwing en noem het maar op.

Na ongeveer 2 uur rondleiding en een goed gesprek met het hoofd der school gingen we eindelijk over tot het overhandigen van de boeken. We kunnen gerust zeggen dat de leerlingen heel blij waren met de 254 boeken en de school uiteraard ook. Natuurlijk: de boeken hebben we namens het KIT en Stg. Saamaka soni aangeboden.

Het is de bedoeling dat de Daniël IJveraar school per 1 oktober 2007 een utgebreide bibliotheek krijgt. (van de voorbereidingen konden we nog niets merken, de schoolvakanties beginnen op 20 augustus). In de bibliotheek kunnen dan ook de leerlingen van het voortgezet onderwijs (die 50 km verder op school zitten) boeken lenen en de krant lezen. De krant is in Klaaskreek moeilijk aan te komen doordat er geen verkooppunt is. De bibliotheek zou een schakel moeten zijn waar de krant verkrijgbaar is voor zowel de leerlingen als de andere dorpsbewoners. Dat zou dan een enorme vooruitgang zijn. Namens de Daniël IJveraar school zeggen we dank aan het KIT voor deze grandioze gift.

Nogmaals: KIT BEDANKT!!!!
(SaSoni)

Frits van Troon
Grootste bomen- en plantenkenner, Frits van Troon, uit Suriname is in Amsterdam om als eregast de première van de film "Zonder plant ga niet leven" bij te wonen. Frits van Troon kent niet alleen bomen en planten van het Surinaamse oerwoud, maar ook uit de bossen van Bilize en Costa Rica. Hij kan de namen opnoemen in het Saramaccaans, Sranantongo en de Inheemse talen en Latijn.

Voor aanvang van de film staat deze trotse man een journalist te woord en een ieder wilt hem de hand schudden. Als de zaaldeuren opengaan, stromen de bezoekers naar binnen. Een ieder krijgt een envelope overhandigd, deze envelope is bestemd voor de actie een Ton voor Tonka. Om de mensen welkom te heten, wordt er een Saramaccaans lied ten gehore gebracht. Frits van Troon komt binnenlopen en het publiek verwelkomt hem met een daverend applaus. Voorzitter van Rainforest Medical, Henk Wilgenburg, voert het woord waarna Frits van Troon aangeeft dat hij trots is. Na het openingswoord van Henk Wilgenburg krijgen ook Olaf Banki en Tine van Andel het woord. Olaf Banki, Bosecoloog geeft aan dat hij ervan schrikt hoeveel bomen Frits van Troon dan wel niet omarmd heeft. Banki heeft in zijn samenwerking met van Troon ruim 40.000 bomen omarmd. Tine van Andel, Ethnobotanicus van het Nationaal Herbarium Nederland, vraagt zich af waar de wetenschap zou zijn zonder mensen als Frits van Troon. Tijdens de film geniet het publiek van een prachtig natuur uit het binnenland. Voor sommige mensen is het heimwee en verlangen. De Saramaccaanse bezoekers en hen die de taal verstaan, schieten in de lach als Frits van Troon in gesprek is met een van de dorpsbewoonster. Na verloop van de film loopt Andre Pakosie van Stg. Sabanapeti het podium op. Hij somt een kleine biografie van Frit op en bedankt hem voor zijn diensten. Pakosie geeft aan dat van Troon een man is die zich thuis voelt in zijn woongebied. Het is voor van Troon een volkomen verrassing om op deze dag geëerd te worden. Pakosie overhandigd de Granman Gazon aan de "groene profeet". Deze award komt alleen personen toe die zich verdienstelijk hebben gemaakt voor de Surinaamse gemeenschap in het algemeen en voor de Marrongemeenschap in het bijzonder.

Na het overhandiging van het award zei Frits van Troon "Mag ik ook die brief hebben?" Hij doelt hierop het spiekbriefje van Andre Pakosie. Het officiële gedeelte werd afgesloten en er vond een gezellige samenzijn met Frits van Troon plaats.(SaSoni)

Ga naar boven